2018ko I. SCIENCEKAITZA LEHIAKETA
ZIENTIFIKOAN AURKEZTUTAKO IDEIAK

ADOS MILK

Esne-artaldeen aukeraketa genetiko berariazkoa da, pertsona intolerantziadunen elikadura-dieta hobetuko duen esnea ekoizte aldera.

Parte-hartzaileak

IS-FOOD (UPNA)

  • Olaia Urrutia
  • José Antonio Mendizábal
  • Leopoldo Alfonso
  • Ana Arana Navarro

NASERTIC

  • Mª Dolores López
  • Susana Pedrosa
  • Mariola Elía
  • Jesús Lacalle

COOL MODULE

Modulu fotovoltaikoen funtzionamendu-tenperaturaren muturreko jaitsiera, hiru hozte-estrategia pasiboren bitartez.

Parte-hartzaileak

CENER

  • Jaione Bengoechea
  • Eugenia Zugasti
  • Mª Jesús Rodríguez

UPNA

  • Joaquín Sevilla
  • Ángel Andueza

SATOR-ARRATOI BILUZIA
ETA ERAIKINETAKO
ENERGIA-SISTEMA BIKOITZAK

Eraikinetako energia-sistemen diseinua hobetzea sator-arratoi biluziaren metabolismo apartekoa imitatzen saiatuta.

Parte-hartzaileak

UN

  • César Martín-Gómez
  • Arturo Ariño
  • David Galicia
  • Rafael Miranda
  • Amaia Zuazua

CENER

  • Irantzu Alegría
  • Laura García

DRON GENIKOAK

Terapia eraginkorrago eta seguruago bat sortzea, tratatu behar diren zelula gaixoetaraino zuzendu daitezkeen partikula magnetikoak erabiliz.

Parte-hartzaileak

CIMA

  • Rafael Aldabe
  • Gloria González-Aseguinolaza

AIN

  • Francisco Martín
  • María Monteserin

iFOOD3d

Smart System bat garatzea, gizabanakoak bere neurriko dieta egin dezan, betiere osasun arloan eta jarduera fisikoan uneoro dituen beharretara egokitua.

Parte-hartzaileak

CNTA

  • Leyre Urtasun

NAITEC

  • Silvia Zabala
  • Laura García

INKOPTIMUM

Tinta berriak diseinatu eta fabrikatzea inprimatze digital kolore-anitzerako. Tintek koloratzaile organikoen eta pigmentu ezorganikoen onena konbinatzen dute, nanoteknologiari esker.

Parte-hartzaileak

LUREDERRA

  • Cristina Salazar

UPNA

  • Luis Gandía
  • Fernando Bimbela

NANOCANCER

Haurren garuneko tumorera errazago iristen diren nanopartikulen aplikazioa, farmakoa era lokalizatuan liberatzeko eta diagnosi hobea ahalbidetzeko.

Parte-hartzaileak

UN

  • María José Blanco

InaMat (UPNA)

  • Cristina Gómez Polo
  • Iñaki Pérez de Landazabal

AIN

  • Francisco Martín

NEUGLUGEN

Terapia genikoa, glucocerebrosidasa-rekin, ikuspegi terapeutiko berri baterako, gaixotasun neurodegeneratiboen fisiopatologiari ekin ahal izateko.

Parte-hartzaileak

CIMA

  • José L. Lanciego
  • Alberto Rico
  • Iria G. Dopeso-Reyes
  • Diego Sucunza
  • David Marín-Ramos
  • Elvira Roda-Recalde

NAVARRABIOMED

  • Enrique Santamaría
  • Joaquín Fernández-Irigoyen
  • Irene Zubiri
  • María Victoria Zelaya
  • Andrea González-Morales
  • Mercedes Lachén Montes
  • Karina Ausin

OBESITATEA ETA ALZHEIMER
GAIXOTASUNA: TXANPON BEREKO
BI AURPEGI?

Ehun adiposo arrearen aldaketaren eta garunaren gaineko ikerketa, obesitatearen eta dementziaren arteko lotura gisa, bi patologiak tratatzeko itu gisa.

Parte-hartzaileak

UN

  • Maite Solas

CIMA

  • Maite Huarte

CUN

  • Javier Gómez

ODOBRAIN

Gaixotasun neurodegeneratiboen estrategia terapeutikoak dira, usaimen-sistemaren eta sistema immunologikoaren arteko loturaren ikerketan oinarrituak.

Parte-hartzaileak

CIMA

  • Juan José Lasarte
  • Noelia Casares
  • Teresa Lozano
  • Aritz Lasarte-Cia
  • Marta Gorraiz
  • Marta Pérez-González
  • María Espelosin
  • Susana Ursua
  • Ana García Osta

UN

  • Beatriz Paternain
  • Mar Cuadrado

CUN

  • Marta Fernández
  • Mari Cruz Rodriguez

OIT CONTROL

Web/mugikor aplikazioa da, ahozko immunoterapiarako aginduak elikadura-alergietan errazago aplikatzeko.

Parte-hartzaileak

UN

  • María José Goikoetxea

CIMA

  • Elizabeth Guruceaga

CUN

  • Carmen D´Amelio
  • Paula Cabrera
  • Eva Lasa
  • Sara Martínez

PERBIVAD

Gailu bioartifizial pertsonalizatua da, euskarriduna, organo kaltetuari laguntza funtzionala emateko, gaixotasun iskemiko kardiakoko kasuetan.

Parte-hartzaileak

CIMA

  • Manu Mazo
  • Beatriz Pelacho
  • Gloria Abizanda
  • Pilar Montero
  • María Flandes
  • Juan Antonio Romero
  • Saray Rodríguez
  • Eduardo Larequi

CUN

  • Juan José Gavira
  • Gorka Bastarrika
  • Marcel Palacio

PerTransAMR

Antibiotikoen kontrako erresistentzia-geneen adierazpenaren azterketa da, mikrobioen aurkako produktu berriak garatzeko, oso erresistenteak diren bakterioei aurre egite aldera.

Parte-hartzaileak

UPNA

  • Cristina Solano
  • Jaione Valle
  • Begoña García
  • Maite Echeverz
  • Beatriz Rapun
  • Pedro Dorado

NAVARRABIOMED

  • Iñigo Lasa
  • David Gómez-Cabrero

WORLD SOILING MAP

Eredu fisiko bat garatzea da, mundu mailan iragartzeko zer erritmotan metatzen den zikinkeria panel fotovoltaikoen gainazalean, sorkuntza elektrikoan gertatzen diren galerak aurreikuste aldera.

Parte-hartzaileak

CENER

  • Eugenia Zugasti
  • María Jesús Rodríguez
  • Ibai Anbentin
  • Jaime Moracho
  • Jaione Bengoechea

LUREDERRA

  • Tamara Oroz

UPNA

  • Joaquín Sevilla

GALA CIENTÍFICA SCIENCEKAITZA 2018

SOPHIA+DAVID HANSON

MUNDUKO HUMANOIDERIK AURRERATUENA

Sophia Hanson Robotics-en azken robota da, aurreratuena, bai eta kultur ikonoa ere. Adimen Artifizialaren garapena, errealismo harrigarria duena. Haren sortzailea ere etorriko da, David Hanson, Hanson Robotics-en sortzailea eta CEO.

MARIO MOLINA

KIMIKAKO NOBEL SARIDUNA

Ozono-geruza aurkitu duen zientifikoa. Gas industrial jakin batzuk isurtzearen ondorioz, ozono-geruza, mehetu eginen zela iragarri zuen artikuluaren egilea, beste ikerlari batekin batera.

JAMES ROTHMAN

MEDIKUNTZAKO NOBEL SARIDUNA

Biomedikua eta ikerlari zientifikoa. Beste ikerlari batzuekin batera, zelula barneko besikula-kargaren entrega leku eta une egokietan gobernatzen duten printzipio molekularrak aurkitu zituen.

SUE BLACK

RADICAL THINKER

Akademikoa, zientifiko informatikoa eta gizarte-ekintzailea. Emakumeen defendatzailea konputazioaren munduan. Funtsezko eginkizuna bete zuen Bletchley Park salbatzeko, hau da, kode alemana deszifratzeko egoitza Bigarren Mundu Gerran.

JOSÉ ÁNGEL ÁVILA

EUROPAKO ASMATZAILEA 2017

Ingeniaria, seinaleztapen-bideen teknologia garatzeagatik saritua. Teknologia horrek zehaztasun handiagoa ematen dio GNSS satelite europarraren bidezko posizionamenduari, hau da, eta bateragarria da GPS eta GLONASS sistemekin.

MARGARET HEFFERNAN

ENPRESABURUA ETA IDAZLEA

Ekintzailea, CEO, telebista-ekoizlea, mentorea eta hainbat liburu eta TED solasaldi-bideoren idazle eta egilea. Silicon Alley Reporter-ek Interneteko top 100 izendatua, eta hainbat aldiz finalista Finantial Times egunkariaren sarian.

LUIS PIEDRAHITA, AURKEZLE!

Zientzia umorez

Luis Piedrahita umoregile, idazle eta ilusionistak aurkeztuko du Nafarroako lehen Gala Zientifikoa. Luis Piedrahita “El hormiguero 3.0.” entretenimendu saioko laguntzailea eta gidoilaria da, eta ‘stand-up comedy’ programa aitzindariarena Espainian: “El club de la comedia”. Halaber, “Nada por aquí” telebista saioko zuzendari, gidoilari eta magoa izan da. Komikoa, beraz, aurkezle arituko da, eta umorearen bidez ederki gozaraziko ditu ikusleak eta gonbidatuak.

Hortaz, aurrez aurre aurkezleak bizitzaz duen ikuspegia, eta Sophia humanoideak errealitatea ikusteko duen modua. Elkarrekin arituko dira solasean, eta itxura guztien arabera, harri eta zur utziko ditu Galara doazen ikusleak.

Gauza izanen al da Sophia Luis Piedrahitaren hitz-joko dibertigarriak eta magikoak ulertzeko?

SCIENCEKAITZA SARIAK

Eduardo Zubiria nafar eskultoreak egindako lan bat emanen zaio saritzat talde bakoitzari. Sariak SciencEkaitzaren tximista irudikatzen du. Artista horrek material berriak izan ohi ditu langai, hala nola zurezko zuntzak, hainbat gaitako aparrak, eta erretxinak; bada, material horiek aldatu egiten ditu, teknologia berriak, algoritmo programatuak eta matematika geometrikoak informatika konputerizatuaren munduan erabiliz. Sorkuntza modu hori ederki jarraikitzen zaie metodo konputerizatuak artearen mundura ekarri dituzten beste artista aitzindari batzuen urratsei: Elena Asins, Manuel Barbadillo, José Luis Alexanco, José María Iturralde eta Eusebio Sempere.

EDUARDO ZUBIRIA

Eduardo Zubiriaren erakusketa bat izanen da SciencEkaitza Gala Zientifikoaren lehen ekitaldia. Izan ere, DISTORSIÓN izenburuko erakusketa egonen da ikusgai ekainaren 4tik (astelehena), Baluarten; unibertsoaren sorreran gertaturiko aldaketekin zerikusia duten lanak dira; hau da, nola sortu zen unibertso ezaguna, egun ezagutzen omen dugun egoera, etab., eta bilakaera horretan materien eta espazioaren distortsioak gertatzen dira, zientifikoek eta astrofisikoek irizten dioten bezala.

Eduardo Zubiriak, bere aldetik, mihisea, kolorea eta distira distortsionatzen ditu bere irudi geometriko eta matematikoekin, harik eta, giro-argitasuna pasatzearen ondorioz, forma aldakorren inperfekziora iristen den arte, eta saiatzen da iristen inola ere lortu ez daitekeen azken piezara bai perfekzioz bai gauzapenaz, unibertsoa ere halakoa baita, etengabeko mugimenduan, hedapenean eta bilakaeran ari dena.

I. LEHIAKETA ZIENTIFIKOA

Ideiarik urratzaileenak, lehiaketara

I. SciencEkaitza Sari Zientifikoak sortu dira ekonomia eta gizartea eraldatzeko ideiarik ahaltsuenak eta berritzaileenak jendaurrean aitortzeko. Lankidetzan garatzen diren proiektuak zein diren jakin eta indartzea da helburua. Izan ere, horrelako egitasmoek askotan ez dute argia ikusten, bereziak eta disruptiboak direlako.

Hortaz, dei egiten zaie Nafarroako unibertsitate, ikerketa eta teknologia zentroetako ikerlari zientifiko eta teknologoei beren proposamenak egin ditzaten, betiere Nafarroako Ikerketa eta Berrikuntzarako Espezializazio Adimentsuaren Estrategian bilduta dauden sektoreen barnean.
I. SciencEkaitza Sari Zientifikoen proiektu irabazleak nazioarteko aitortza jasoko du, bai eta laguntza ere, huraxe abian jartzeko.